ندا باقری

•   آرشیو : نسخه زمستان 1404 - جلد اول
•   کد پذیرش : 14189
•   موضوع : سایر شاخه های روانشناسی
• نویسنده/گان : | ندا باقری
•   زبان : فارسی
•   نوع مقاله : پژوهشی
•   چکیده مقاله به فارسی : پژوهش حاضر با هدف پیش‌بینی آسیب‌پذیری نوجوانان بر اساس تعارض‌های خانوادگی و کیفیت رابطه والد-فرزند با نقش میانجی راهبردهای مقابله‌ای انجام شد. این پژوهش از نوع توصیفی- همبستگی بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش‌آموزان دبیرستانی (پایه‌های دهم تا دوازدهم) شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۴–۱۴۰۳ بود که با استفاده از روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای 384 نفر انتخاب شدند. برای گردآوری داده‌ها از پرسشنامه‌های آسیب‌پذیری نوجوانان، تعارض‌های خانوادگی (نت‌مه‌یر، 1996)، کیفیت رابطه والد–فرزند (پیانتا، 1994) و راهبردهای مقابله‌ای (لازاروس و فولکمن، 1980) استفاده شد. نتایج تحلیل رگرسیون نشان داد که کیفیت رابطه والد-فرزند با ضریب استاندارد شده 0.979 B= -و راهبردهای مقابله‌ای با 0.773 B= -به‌طور معناداری آسیب‌پذیری نوجوانان را کاهش می‌دهند. همچنین، تعارض‌های خانوادگی رابطه‌ای مثبت و معنادار با افزایش آسیب‌پذیری نوجوانان دارد. به‌طور کلی، یافته‌ها بیانگر آن است که کیفیت بالای رابطه والد–فرزند و استفاده مؤثر از راهبردهای مقابله‌ای نقش محافظتی در برابر آسیب‌پذیری روانی–اجتماعی نوجوانان دارند، در حالی که تعارض‌های خانوادگی به‌عنوان یک عامل خطرزا عمل می‌کنند. این نتایج می‌تواند در برنامه‌ریزی مداخلات روان‌شناختی و آموزش‌های والدگری مؤثر مورد استفاده قرار گیرد.
•   لیست منابع : [1] حسینیان، س.، و همکاران (۱۳۹۵). بررسی راهبردهای مقابله‌ای در دانش‌آموزان دبیرستانی. مجله روانشناسی مدرسه، ۵ (۲)، ۴۵-۶۰.
  [2] رحیمی، م.، احمدی، ر.، و کاظمی، ف (۱۳۹۸). ارتباط راهبردهای مقابله‌ای مسئله‌محور با استرس و رضایت شغلی در کارکنان. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
  [3] زارعی، ف.، و همکاران (۱۳۹۹). راهبردهای مقابله‌ای و تعارضات خانوادگی. مجله خانواده و پژوهش، ۷ (۱)، ۲۳-۳۸.
  [4] علی‌زاده، ح.، و همکاران (۱۳۹۷). راهبردهای مقابله‌ای و سلامت روان در دانشجویان. مجله روانشناسی بالینی، ۱۰ (۳)، ۱۱۲-۱۲۶.
  [5] غضنفری، م.، و قدم‌پور، ر (1387). مطالعه مقابله در روان‌شناسی سلامت: رویکردها و کاربردها. تهران: انتشارات روان‌شناسی.
  [6] فتحی آشتیانی، ع.، و همکاران (۱۳۹۷). تفاوت‌های جنسیتی در راهبردهای مقابله‌ای. مجله روانشناسی زنان، ۶ (۳)، ۸۹-۱۰۴.
  [7] کریمی، ع.، و همکاران (۱۳۹۶). رابطه راهبردهای مقابله‌ای اجتنابی با اضطراب و افسردگی. مجله روانشناسی عمومی، ۱۲ (۴)، ۱۰۲-۱۱۵.
  [8] محمدی، ز.، و همکاران (۱۳۹۷). اثربخشی راهبردهای مقابله‌ای هیجان‌محور بر کاهش تنش‌های روانی. مجله روانشناسی بالینی، ۱۰ (۱)، ۳۴-۵۰.
  [9] محمدی، س (1400). نقش کیفیت رابطه والد-فرزند در توسعه راهبردهای مقابله‌ای و بهزیستی روان‌شناختی نوجوانان. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
  [10] محمودی، م (1402). آسیب‌پذیری نوجوانان: بررسی روان‌شناختی و اجتماعی. تهران: نشر رشد.
  [11] میلانی فر، ب (1384). روانشناسی کودکان و نوجوانان استثنائی. (چاپ هفدهم). تهران: انتشارات قومس
  [12] نظری، م.، و همکاران (۱۳۹۸). حمایت اجتماعی و راهبردهای مقابله‌ای در بیماران مبتلا به سرطان. مجله روانشناسی سلامت، ۹ (۱)، ۵۶-۷۲.
  [13] هاشمی زاده، ف.، رضایی دهنوی، ص.، و منتجبیان، ز (1399). بررسی اثربخشی آموزش معنادرمانی مبتنی بر مکتب ملاصدرا بر رضایت زناشویی. دین و سلامت, 8 (2 ), 28-40.
  
  [14] Agnew, R., et al. (2021). Coping with Strain: A Longitudinal Study of Delinquency. Criminology.
  [15] Allen, T. D., Johnson, R. C., & Kiburz, K. M. (2021). Work-Life Balance and Family Conflict: A Meta-Analysis. Journal of Vocational Behavior.
  [16] Amato, P. R., et al. (2021). Conflict in Blended Families: The Role of Step-Parenting and Resource Allocation. Family Relations.
  [17] Baumrind, D. (2013). Effects of Authoritative Parental Control on Child Behavior. Child Development.
  [18] Beck, A. T. (1976). Cognitive Therapy and the Emotional Disorders. International Universities Press.
  [19] Bowen, M. (1978). Family Therapy in Clinical Practice. Jason Aronson.
  [20] Bronfenbrenner, U. (1979). The Ecology of Human Development. Harvard University Press.
  [21] Choi, Y., He, M., & Harachi, T. W. (2021). Intergenerational Cultural Conflict and Family Cohesion in Immigrant Families. Journal of Marriage and Family.
  [22] Choi, Y., He, M., & Harachi, T. W. (2021). Intergenerational Cultural Conflict and Family Cohesion in Immigrant Families. Journal of Marriage and Family.
  [23] Christensen, A., et al. (2020). Integrative Behavioral Couple Therapy: A Decade of Research. Journal of Marital and Family Therapy.
  [24] Coser, L. A. (1956). The Functions of Social Conflict. Free Press.
  [25] Cummings, E. M., et al. (2020). Emotional Security Theory: Advances and Applications. Child Development Perspectives.
  [26] Davies, P. T., & Cummings, E. M. (1994). Marital Conflict and Child Adjustment: An Emotional Security Hypothesis. Psychological Bulletin.
  [27] Epstein, N. B., et al. (2022). Cognitive-Behavioral Therapy for Family Conflict: A Randomized Controlled Trial. Journal of Family Psychology.
  [28] Erikson, E. H. (1968). Identity: Youth and Crisis. W. W. Norton & Company.
  [29] Ganong, L., Coleman, M., & Jamison, T. (2021). Blended Family Dynamics: Challenges and Opportunities. Family Relations.
  [30] Kelly, J. F., Hoeppner, B., & Stout, R. L. (2020). Substance Abuse and Family Conflict: A Review of the Literature. Addiction Research & Theory.
  [31] Kelly, J. F., Hoeppner, B., & Stout, R. L. (2020). Substance Abuse and Family Conflict: A Review of the Literature. Addiction Research & Theory.
  [32] Marcia, J. E. (2020). Identity in Adolescence: A Revisitation. Journal of Adolescent Research.
  [33] Masten, A. S. (2001). Ordinary Magic: Resilience Processes in Development. American Psychologist.
  [34] Rogers, C. R. (1951). Client-Centered Therapy. Houghton Mifflin.
  [35] Saff, K., et al. (2021). Attachment and Adolescent Mental Health: A Review. Journal of Youth and Adolescence.
  [36] Segrin, C., Woszidlo, A., & Rittenour, C. E. (2020). Conflict with In-Laws and Marital Satisfaction: A Longitudinal Study. Journal of Social and Personal Relationships.
  [37] Segrin, C., Woszidlo, A., & Rittenour, C. E. (2020). Conflict with In-Laws and Marital Satisfaction: A Longitudinal Study. Journal of Social and Personal Relationships.
  [38] Skinner, B. F. (1953). Science and Human Behavior. Macmillan.
  [39] Skowron, E. A., et al. (2020). Differentiation of Self and Family Functioning: A Meta-Analysis. Journal of Marital and Family Therapy.
  [40] Skowron, E. A., et al. (2020). Differentiation of Self and Family Functioning: A Meta-Analysis. Journal of Marital and Family Therapy.
  [41] Walker, A. J., et al. (2021). Gender Roles and Family Conflict: A Cross-Cultural Analysis. Journal of Marriage and Family.
  [42] Walker, A. J., et al. (2021). Gender Roles and Family Conflict: A Cross-Cultural Analysis. Journal of Marriage and Family.
  [43] White, M., & Epston, D. (1990). Narrative Means to Therapeutic Ends. Norton.
•   کلمات کلیدی به فارسی : آسیب پذیری نوجوانان، تعارض خانوادگی، کیفیت رابطه والد فرزند، راهبردهای مقابله ای
•   چکیده مقاله به انگلیسی : The present study aimed to predict adolescents’ vulnerability based on family conflicts and the quality of the parent–child relationship, with coping strategies as a mediating factor. This research employed a descriptive–correlational design. The population included all high school students (10th to 12th grades) in Tehran during the 2023–2024 academic year, Based on Krejcie and Morgan’s sampling table, a sample of 384 students was selected using multi-stage cluster sampling. Data were collected using the Adolescent Vulnerability Questionnaire, the Family Conflict Scale (Netemeyer, 1996), the Parent–Child Relationship Scale (Pianta, 1994), and the Coping Strategies Inventory (Lazarus & Folkman, 1980). Regression analysis results indicated that the quality of the parent–child relationship (β = -0.979) and coping strategies (β = -0.773) significantly reduced adolescents’ vulnerability, whereas family conflicts had a significant positive relationship with increased vulnerability. Overall, the findings suggest that a high-quality parent–child relationship and effective use of coping strategies serve as protective factors against adolescents’ psychosocial vulnerability, while family conflicts act as a risk factor. These results can inform the development of psychological interventions and parenting education programs.
•   کلمات کلیدی به انگلیسی : Adolescent vulnerability, Family conflict, Parent-child relationship quality, Coping strategies
•  صفحات : 64-88
•   دانلود فایل ( 778.88 KB )